Hz. Peygamber (sas) ve Cömertlik | Siyerden Ahlâka 6. Bölüm

Muhammed Emin Yıldırım Hocamızın anlatımı, Nuri Sardoğu ve Muhammed Cahit Şahinler’in sunumuyla Efendimiz’in (sas) güzel ahlâkını öğrenmeye gayret edeceğimiz Siyerden Ahlâka serimizin 6. bölümü.

1. Cömertliğin 3 Derecesi

  • Sehavet: “Bende var, sende de olsun” diyerek elindeki nimeti başkasıyla paylaşmaktır.
  • Cûd: “Benimki senin olsun” diyerek kendisindekini tamamen karşı tarafa vermektir.
  • İsar: “Benim olmasın, senin olsun” diyerek, kendisi muhtaç olsa bile kardeşini kendine tercih etmektir. Hz. Peygamber’in (sas) hayatındaki cömertlik hep isar ruhundadır.

2. Hz. Peygamber’in Cömertlik Anlayışı

  • Mucizevi Cömertlik: Efendimiz 19 gazveden ganimet almış olup hakkı olan beşte birlik payı elinde tutsaydı en zenginlerden olabilirdi. Ancak O daima elindekini dağıtmış, hatta verebilmek için borçlanmış ve vefat ettiğinde zırhı borç karşılığında bir Yahudi’de rehin kalmıştır.
  • 3K Kuralı: İnsanların kalbine giden yolu açmak için bazılarının kafasından, bazılarının kalbinden, bazılarının ise karnından (midesinden) girerek onları İslam’a ısındırırdı.
  • Safvan bin Ümeyye Örneği: Huneyn dönüşü Safvan’a hiç düşünmeden vadideki tüm develeri bağışlamış, Safvan da “Bunu ancak bir peygamber yapabilir” demiştir.

3. Şeytanın Oyunu ve Fakirlikle Başa Çıkma

  • Fakirlik Korkusu: Şeytanın en büyük tuzaklarından biri insanı fakirlikle (“verirsen biter”) korkutmasıdır.
  • Demir Zırh Metaforu: Cömert adam verdikçe demir zırh genişler ve koruyan bir kalkan olur; cimri adam ise vermedikçe zırh onu sıkar, altında ezilir.
  • Müminde Bulunmayan 3 Özellik: Hıyanet (emanete riayet etmemek), Mennanlık (iyiliği başa kakmak) ve Cimrilik.
  • Fakirliğe Çözüm: Rızkın bereketlenmesi için iki şaşırtıcı tavsiye: Evlenmek ve Hacca/Umreye gitmek.

4. Sahabeden Cömertlik Tabloları

  • Hz. Ayşe & Zeynep binti Cahş: Gelen malları saymadan tasadduk etmişler, evde iftarlık bile bırakmamışlardır. Zeynep annemiz adeta Asr-ı Saadet’in kermes kurucusudur.
  • Hz. Osman: Tebük seferi öncesi malını üç kez sıfırlamış, halifeliğindeki kıtlıkta 700 develik kervanı “Bire 700 veren var” diyerek tamamen Allah yolunda infak etmiştir.
  • Ebu Talha ve Ebu Dahdah: Ayet inince Ebu Talha “Beyruha” bahçesini, Ebu Dahdah ise 600 hurma ağaçlı bahçesini bağışlamış; ailesi büyük bir teslimiyetle bahçeyi terk etmiştir.
  • Hz. Ali: Hiç parası olmamasına rağmen bilek gücüyle kuyular (Ebyar-ı Ali) kazmış ve bunları infak etmiştir.

(206)