En İdeal Damat

Muhammed Emin Yıldırım Hocamız ile “Nebevî Örneklikte Aile” üst başlığında, Nebevî medreseden dünyadaki cennetimiz olan ailelerimizdeki konumlarımızın nasıl olması gerektiğine dair önemli mesajları öğreneceğimiz programların altıncısı gerçekleştirildi. Hocamız bu altıncı programda “En İdeal Damat” konusunu işledi.

Dersten Notlar

Yarıyıldan sonraki ilk dersimiz, “Nebevi Örneklikte Aile” üst başlığında yaptığımız derslerimizin 6. ile Mevla yeniden bizleri birbirlerimiz ile buluşturdu.

İdeal eş dedik, baba dedik, anne dedik, çocuk dedik; geldik işin en zor kısımlarına, bugün “En İdeal Damat” diyeceğiz, bir daha ki dersimizde “En İdeal Kayınbaba” ve son “En İdeal Akraba” diyerek bu yürüyüşü sonlandıracağız.

1. Hadis

Ebû Hüreyre (ra) rivayet ediliyor:

“İmân etmedikçe cennete giremezsiniz. Birbirinizi sevmedikçe imân etmiş olmazsınız. İşlediğiniz takdirde birbirinizi seveceğiniz bir iş söyleyeyim mi? Aranızda selâmı yayınız!” (Müslim, İman, 22; Tirmizî, İsti’zan,1)

2. Hadis

Enes b. Mâlik (ra) rivayet ediyor:

“Canım, kudret elinde olan Allah’a yemin ederim ki sizden biri, kendisi için sevip istediğini, din kardeşi için de sevip istemedikçe tam iman etmiş sayılmaz.”  (Müslim, İman, 16, 17; İbn Mâce, Mukaddime, 9)

3. Hadis

Num’ân b. Beşir (ra) rivayet ediliyor:

“Mü’minler birbirlerini sevmekte, birbirlerine acımakta ve birbirlerini korumakta bir vücuda benzerler. Vücudun bir uzvu hasta olduğu zaman, diğer uzuvlar da bu sebeple uykusuzluğa ve ateşli hastalığa tutulurlar.”   (Buharî, Edeb, 27; Müslim, Birr, 17)

Üç hadisinden alınacak üç temel mesaj:

1. Sevgi hem insanî hem imanî bir sorumluluktur.
2. Kendimiz için istediğimizi kardeşimiz için istemek imanın bir gereğidir.
3. Acısını acısı bilmek, başına gelene ‘bana ne’ dememek kardeşliğin hukukudur.

“Kurulan yeni bağlar, öncekilerini asla ortadan kaldırmaz.”

Efendimiz’in (sas) hayatında gelin ve damat:

– Efendimiz’in (sas) kendisinin 4 kız 3 erkek,7 çocuğu olmuş, erkek çocuklarının 3’ü de çocukken vefat etmiştir.

– Efendimiz’in (sas) yaptığı evlilikler üzerinden 5’i kız, 5’i erkek 10 tane üvey çocuğu olmuştur. Bu 5 üvey oğlundan iki tanesini Efendimiz (sas) evlendirmiştir.

Bunlar Ömer b. Ebî Seleme ve Seleme b. Ebî Seleme’dir.

Ömer b. Ebî Seleme’yi; Melike bint Rifâa b. Abdülmünzir ile Seleme b. Ebî Seleme’yi Hz. Hamza’nın kızı Ümâme bint Hamza ile evlendirmiştir.

Allah Resulü (sas) üzerinden bu meseleyi anlamaya çalıştığımızda meselenin iki alanı karşımıza çıkıyor:

Birincisi: Efendimiz’in (sas) damatları ve onlarla kurduğu ilişkiler

İkincisi: Efendimiz’in (sas) damat olduğu evler ve onlarla kurduğu ilişkiler

Efendimiz’in damatları ve onlarla kurduğu ilişkiler

Efendimiz’in (sas) 4 kızı var: Zeynep, Rukiyye, Ümmü Gülsüm ve Fatıma

Bu 4 kızından Efendimiz’in (sas) 3 damadı oldu, bunlar: Ebû’l-Âs b. Rebî, Hz. Osman ve Hz. Ali

Üvey kızları:

Hz. Hatice validemizin kızı Hind bint Atik
Ümmü Seleme validemizin kızı Zeyneb bint Ebî Seleme
Ümmü Habibe validemizin kızı Habibe bint Ümmü Habibe

Bu kızlarını şunlarla evlendirmiştir:

Sayfî b. Ümeyye Mahzumoğulları’ndan- Hind bint Atik
Abdullah b. Zem’a Esedoğulların’dan- Zeynep bint Ebî Seleme
Davud b. Urve Sakifoğullarından- Habibe bint Ümmü Habibe

Efendimiz’in (sas) damat olduğu evler ve onlarla kurduğu ilişkiler

Mekke’den Esedoğulları’nın evine Hz. Hatice’den dolayı…

– Kayınbabası: Hüveylid b. Esed  (Evlilikten önce vefat etmişti.)

Mekke’den Âmir b. Lüeyoğulları’nın evine Hz. Sevde’den dolayı

– Kayınbabası Zem’a b. Kays (Evlilikten önce vefat etmişti.)

Mekke’den Teymoğulları’nın evine Hz.Âişe’den dolayı

– Kayınbabası Hz. Ebû Bekir

Mekke’den Adiyoğulları’nın evine Hz. Hafsa’dan dolayı

– Kayınbabası Hz. Ömer

Necid’den Âmir b. Sa’saoğulları’nın evine Hz.Zeynep bint Huzeyme’den dolayı

– Huzeyme b. Abdullah (Evlilikten önce vefat etmişti.)

Mekke’den Mahzûmoğulları’nın evine Ümmü Seleme’den dolayı

– Ebû Ümeyye b. Muğire b. Abdullah (Evlilikten önce vefat etmişti.)

Mekke’den Ümeyyeoğulları’nın haleflerinin evine Zeynep bint Cahş’tan dolayı

– Cahş b. Riyâb b. Ya’mer (Evlilikten önce vefat etmişti.)

Müreysi’den Mustalıkoğulları’nın evine Cüveyriye bint Hâris’ten dolayı

– Hâris b. Ebî Dırâr (Efendimiz’den takdir ve taltif görmüş biridir.)

Mekke’den Ümeyyeoğulları’nın evine Ümmü Habibe’den dolayı…

– Ebû Süfyan b. Harb (Ebû Süfyan ile Efendimiz’in ilişkilerine bir damat-kayınbaba ilişkisi olarak bakmak gerekiyor.)

Medine’den Nadiroğulları’nın evine Safiyye biny Huyey’den dolayı

– Huyey b. Ahtab (Yahudi bir kayınbaba)

Necid’den Âmir b. Sa’sa oğulları’nın evine Hz.Meymûne bint Hâris’den dolayı

– Hâris b. Hazen b. Buceyr

Annesi Hind bint Avf b. Züheyr

Tarihçiler: “Hind’in sahibi olduğu damatlar kadar asil damatlara sahip hiçbir Arap kadını yoktur.” demiştir.

9 kızı var Hind’in; bakın kimlerle evlenmişler:

Zeynep bint Huzeyme- Resûlullah (sas)
Meymûne bint Hâris- Resûlullah (sas)
Esmâ bint Ümeys- Hz. Ca’fer, Hz. Ebû Bekir, Hz. Ali
Selmâ bint Ümeys- Hz. Hamza, Şeddad b. Üsâme
Selâme- Abdullah b. Ka’b
Lübâbetü’l-Kübrâ- Hz.Abbas
Lübâbetü’s-Suğra- Velid b. Muğire (Halid’in annesi)
Âsmaî-Ubey b. Halef
Azze-Ziyad b. Abdullah

Medine Nadiroğulları’nın evine Reyhane bint Zeyd’den dolayı

– Zeyd b. Amr b. Hunâfe (Yahudidir, çok fazla malumat yoktur.)

Said bölgesi Mısır’dan Kıbti bir ailenin evine Mâriye bint Şem’ûn’dan dolayı

– Şem’ûn el-Kıbtiyye (Hıristiyandır, çok fazla malumat yoktur.)

Gelinin Penceresinden

1. Kayınbabanı ve kayınvalideni öz anne ve baban gibi görmeli, “seven sevdiklerinin, sevdiğini de sever” ilkesini unutmamalısın.

2. Kayınbabana ve kayınvalidene bakma sorumluluğun yok; ama onların, eşinin cenneti yada cehennemi olduğunu unutmamalısın.

3. Kayınbabanın ve kayınvalidenin tecrübe sahibi insanlar olarak bilmeli, o birikimin sana çok önemli katkılar sağlayacağını unutmamalısın.

4.  Kayınbabanın ve kayınvalidenin yaşlılar olarak, evin rahmet kaynağı olduğunu fark etmeli, onların vesilesi ile rızıklarının bereketleneceğini unutmamalısın. 

5. Kayınbabanın ve kayınvalidenin hem dünya hem ahiret yatırımı olduğunu her daim bilmeli, ne ekersen onu biçeceğini unutmamalısın.

Damadın Penceresinden

1. Evin reisi olduğunu hem hanımına, hem annene hissettirmeli; bu konuda otorite boşluğu oluşturmamalısın.

2. Kadınların kadınları çok kıskandığını unutmamalı, ne hanımını annene, ne anneni hanımına karşı çok övmemeli ve çok savunmamalısın.

3. Hanımına, anne ve babana karşı hukukunu hatırlatmalı, onunda bu hukuku kendi anne ve babasına karşı yapmasına zemin hazırlamalısın. 

4. Hanımının, anne ve babana karşı hizmetlerini takdir etmeli, attığı o adımlarla çok büyük bir yükü omuzlarından aldığını her daim ona duyurmalısın.

5. Anne ve babana karşı hanımının hatalarını söylediğin gibi, anne ve babanın hanımına karşı hatalarını da uygun bir üslup ile söylemeli ve her daim adaleti esas alarak davranmalısın. 

(256)